ม.อ. สืบสานมรดกโขนไทย จัด “โขนสงขลานครินทร์” ปีที่ 14 ชู Soft Power เชื่อมศิลปวัฒนธรรมสู่ชุมชน
มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ (ม.อ.) โดยโครงการจัดตั้งสถาบันสุวรรณภูมิ เดินหน้าสืบสานและถ่ายทอดมรดกศิลปวัฒนธรรมไทย จัดการแสดง “โขนสงขลานครินทร์ ประจำปี 2569” ครั้งที่ 14 เรื่องรามเกียรติ์ ชุดศึกกุมภกรรณ ตอน “สุครีพถอนต้นรัง” ผสานความร่วมมือระหว่างนาฏศิลปินชั้นครูจากกรมศิลปากร นักเรียน นักศึกษา บุคลากร และชุมชน ใช้ศิลปะการแสดงเป็นพื้นที่เรียนรู้ข้ามรุ่น พร้อมต่อยอดทุนทางวัฒนธรรมสู่ Soft Power
เมื่อวันที่ 28 สิงหาคม 2569 มหาวิทยาลัยจัดการแสดงรอบการกุศลและสื่อมวลชน ณ ศูนย์ประชุมนานาชาติฉลองสิริราชสมบัติครบ ๖๐ ปี มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ โดยมี ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.พงค์เทพ สุธีรวุฒิ รองอธิการบดีฝ่ายบริหารยุทธศาสตร์ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ รักษาการแทนผู้อำนวยการโครงการจัดตั้งสถาบันสุวรรณภูมิ เป็นประธานในพิธี
ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.พงค์เทพ กล่าวว่า การจัดแสดงโขนสงขลานครินทร์สะท้อนบทบาทของมหาวิทยาลัยในการทำงานเพื่อชุมชนและสังคม ผ่านการขับเคลื่อน Soft Power ด้วยกระบวนการมีส่วนร่วมทางวัฒนธรรม โดยมุ่งสร้างพื้นที่เรียนรู้ระหว่างคนต่างรุ่น และใช้ศิลปะการแสดงชั้นสูงเป็นเครื่องมือพัฒนาคน สร้างวินัย ความอดทน ความสามัคคี ตลอดจนถ่ายทอดองค์ความรู้ด้านท่ารำ เทคนิค และสุนทรียศาสตร์ตามแบบแผนจากนาฏศิลปินชั้นครูสู่เยาวชนรุ่นใหม่
ขณะเดียวกัน มหาวิทยาลัยยังมุ่งสร้าง “นิเวศวัฒนธรรม” ที่เปิดโอกาสให้ชุมชนเข้ามามีส่วนร่วม จากบทบาทของผู้ชมสู่การเป็นผู้ร่วมเรียนรู้และร่วมอนุรักษ์มรดกทางวัฒนธรรม เพื่อให้โขนไม่ได้เป็นเพียงศิลปะการแสดงบนเวที แต่เป็นกระบวนการถ่ายทอดภูมิปัญญาและสร้างความผูกพันระหว่างมหาวิทยาลัย เยาวชน ศิลปิน และชุมชน
นายจตุรงณ์ หลวงพนัง ครูโขนสงขลานครินทร์ และผู้จัดการแสดง กล่าวว่า การเลือกตอน “สุครีพถอนต้นรัง” ในปีนี้ เนื่องจากเป็นตอนที่มีความโดดเด่นทั้งด้านศิลปะการร่ายรำ กลศึก และคติธรรม ผู้ชมจะได้สัมผัสการประชันฝีมือระหว่างกุมภกรรณและสุครีพ โดยเฉพาะฉากสำคัญของการถอนต้นรัง ซึ่งต้องอาศัยทักษะการแสดงขั้นสูง
เนื้อหายังสะท้อนมิติด้านคุณธรรม ผ่านความจงรักภักดีและความขัดแย้งภายในใจของกุมภกรรณ ขณะที่ฝ่ายวานรแสดงให้เห็นถึงพลังของความสามัคคี พร้อมถ่ายทอดคติ “ธรรมะย่อมมีชัยเหนืออธรรม” ควบคู่กับการเปิดพื้นที่ให้นักศึกษาและเยาวชนได้ฝึกฝนและเรียนรู้กระบวนการแสดงโขนอย่างใกล้ชิด
การแสดงครั้งนี้ได้รับเกียรติจาก นายจุลทรัพย์ ดวงพัตรา นาฏศิลปินอาวุโส กรมศิลปากร เป็นผู้กำกับการแสดง พร้อมนาฏศิลปินและผู้เชี่ยวชาญจากสำนักการสังคีต กรมศิลปากร ร่วมถ่ายทอดศิลปะการแสดง ทั้งบทพระราม ทศกัณฐ์ สุครีพ กุมภกรรณ หนุมาน ตลกโขน และการพากย์–เจรจา รวมถึง นายภิญโญ แก้วแจ้ง หรือโนราภิญโญ สองหิ้ง ศิลปินโนราพื้นบ้าน ร่วมสร้างสีสันในการแสดง
อีกหนึ่งความสำคัญของการจัดงานในปีนี้ คือ รอบการกุศลและสื่อมวลชน ที่มหาวิทยาลัยเปิดโอกาสให้เยาวชน ผู้สูงอายุ และกลุ่มผู้ด้อยโอกาสในจังหวัดสงขลาและพื้นที่ใกล้เคียงเข้าชมการแสดงโดยไม่เสียค่าใช้จ่าย พร้อมกิจกรรมสัมผัสเครื่องแต่งกายโขนและพบปะนักแสดงอย่างใกล้ชิด โดยมีหน่วยงาน สถานศึกษา และเครือข่ายเข้าร่วมรวม 12 แห่ง สะท้อนแนวคิดการทำให้ศิลปวัฒนธรรมเข้าถึงคนทุกกลุ่มในสังคม
สำหรับ โขนสงขลานครินทร์ ประจำปี 2569 เปิดการแสดงสำหรับประชาชน 3 รอบ ได้แก่ วันที่ 29 สิงหาคม 2569 เวลา 14.00 น. และ 18.00 น. และวันที่ 30 สิงหาคม 2569 เวลา 14.00 น. ณ Conference Hall ศูนย์ประชุมนานาชาติฉลองสิริราชสมบัติครบ ๖๐ ปี ม.อ. หาดใหญ่ บัตรราคา 200, 300, 500 และ 1,000 บาท สามารถสำรองที่นั่งผ่าน psu-seat-booking.web.app หรือสอบถามรายละเอียดได้ที่โครงการจัดตั้งสถาบันสุวรรณภูมิ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ วิทยาเขตหาดใหญ่ โทร. 074-289680
การจัด “โขนสงขลานครินทร์” ต่อเนื่องเป็นปีที่ 14 จึงไม่เพียงเป็นการอนุรักษ์และสืบทอดศิลปะการแสดงชั้นสูงของชาติ แต่ยังเป็นพื้นที่เชื่อมโยงศิลปิน ครู นักศึกษา เยาวชน และชุมชน ให้ร่วมเป็นเจ้าของมรดกทางวัฒนธรรม พร้อมต่อยอดคุณค่าของศิลปวัฒนธรรมไทยสู่การเรียนรู้ การพัฒนาคน และการขับเคลื่อน Soft Power จากมหาวิทยาลัยสู่สังคมอย่างยั่งยืน